Mammapolikliniek

U bent verwezen naar de mammapoli omdat u of uw huisarts een afwijking in de borst heeft gevoeld. Ook kan het zijn dat naar aanleiding van uw bezoek aan het bevolkingsonderzoek naar borstkanker er een afwijking is gezien op de mammografie die nader onderzocht dient te worden. De mammapoli heeft tot doel om in een zo kort mogelijk tijdsbestek een diagnose te stellen en, indien nodig, een behandelplan aan te bieden. Dit houdt in dat de noodzakelijke onderzoeken zoveel mogelijk achter elkaar worden gepland en uitgevoerd. Het streven is om de onzekere periode, voorafgaand aan de uitslag, zo kort mogelijk te houden. Als er een specifiek onderzoek noodzakelijk is, kan het zijn dat er een nieuwe afspraak gemaakt moet worden.

De chirurg

Allereerst wordt u op de polikliniek gezien door een chirurg die u een aantal vragen zal stellen over uw klachten, de medische voorgeschiedenis, eventueel medicijngebruik en of borstkanker in de familie voorkomt. Vervolgens vindt een lichamelijk onderzoek plaats. De chirurg bekijkt en bevoelt uw borsten en de lymfeklieren in de oksel. Naar aanleiding van dit onderzoek bepaalt de chirurg of aanvullende onderzoeken noodzakelijk zijn. Indien dit zo is, gaat u nog dezelfde ochtend naar de afdeling Radiologie (route 80) voor het maken van een mammografie, eventueel een echografie, een punctie of een biopsie. Hieronder leest u in het kort wat deze onderzoeken inhouden.

Mammografie

Een mammografie is een röntgenonderzoek van de borst. Van elke borst worden minstens twee röntgenfoto’s gemaakt. Voor elke foto wordt de borst tussen twee platen gelegd die stevig worden aangedrukt. Dit stevig aandrukken kan vervelend zijn maar is noodzakelijk om met zo min mogelijk röntgenstralen duidelijke foto’s te maken. De foto’s worden direct door de radioloog beoordeeld. De radioloog kan besluiten om aanvullend een echografie van de borst te maken.

Echografie

Een echografie is een (pijnloos) onderzoek met geluidsgolven. Voor dit onderzoek brengt de radioloog een speciale gel op de borst aan en strijkt met een apparaatje, dat geluidsgolven uitzendt, over de borst. Op de monitor is het verschil te zien tussen een blaasje gevuld met vocht (cyste) of een weefselknobbeltje.

Pathologisch onderzoek

Om goedaardige van kwaadaardige cellen te onderscheiden, is weefselonderzoek met behulp van een microscoop nodig. Hiervoor zal de radioloog een stukje weefsel of weefselvocht weghalen. Dit gebeurt op de afdeling Radiologie. In principe wordt dit gedaan door middel van biopsie voor zogenaamd histologisch (=weefsel) onderzoek. Een enkele keer wordt (ook) een cytologische punctie (=celonderzoek) gedaan.

Biopsie

Bij een biopsie wordt met behulp van een grotere naald weefsel weggehaald uit de afwijking. Na een plaatselijke verdoving wordt een klein sneetje gemaakt zodat het biopt kan worden afgenomen. Meestal wordt de biopsie met behulp van echografie uitgevoerd. Indien de biopsie met behulp van een mammografie moet worden gedaan, zal hiervoor een aparte afspraak gemaakt worden. Het opgezogen materiaal wordt opgestuurd en door de patholoog onder de microscoop onderzocht.

Cytologische punctie

Een punctie wordt verricht indien er sprake is van een voelbaar knobbeltje en/of zichtbare afwijking. Uit dit knobbeltje of deze afwijking worden door de radioloog vocht- en/of weefselcellen opgezogen met behulp van een dunne holle naald. Indien de afwijking niet voelbaar is maar wel zichtbaar, kan de punctie eventueel tijdens de echografie worden verricht. Het opgezogen materiaal wordt opgestuurd en door de patholoog onder de microscoop onderzocht.

De uitslag

Als de onderzoeken op de afdeling Radiologie klaar zijn, gaat u nog dezelfde dag terug naar de chirurg op de polikliniek. Hij zal met u de voorlopige uitslag van de bevindingen van de radioloog bespreken. De uitslag van het microscopisch onderzoek door de patholoog is meestal pas na twee dagen bekend en dan zal ook uw vervolgafspraak bij de chirurg plaatsvinden. Tijdens deze afspraak zal de chirurg de uitslagen van het weefselonderzoek met u bespreken en het eventuele behandelplan aan u voorleggen. Indien er sprake is van een kwaadaardige afwijking (borstkanker), zal in principe een operatieve behandeling worden voorgesteld. Een enkele keer wordt gekozen om eerst een behandeling met medicijnen te starten en daarna te opereren. Indien het behandelplan bekend is, krijgt u als aanvulling op de mondelinge informatie een informatiemap uitgereikt tijdens het gesprek met de mammacare-verpleegkundige waarin u stapsgewijs informatie krijgt aangeboden die speciaal voor uw persoonlijke situatie is samengesteld.

Biopsie onder narcose

Het is mogelijk dat, ondanks alle onderzoeken geen duidelijke diagnose gesteld kan worden en de chirurg een biopsie onder algehele narcose nodig acht. Hierbij wordt de afwijking verwijderd en voor nader onderzoek opgestuurd naar de patholoog. Wanneer de afwijking niet voelbaar is, kan het soms noodzakelijk zijn om voor deze operatie de afwijking met behulp van een dun metalen draadje te markeren. Dit gebeurt op de afdeling Radiologie onder röntgendoorlichting of tijdens een echografie.

De mammacare-verpleegkundige

Afhankelijk van de uitslag van alle onderzoeken kan het zijn dat u tijdens uw behandeling wordt begeleid door de mammacare-verpleegkundige. Dit is een verpleegkundige die gespecialiseerd is in het geven van voorlichting en begeleiding aan vrouwen met borstkanker en andere borstaandoeningen. Zij zal hetgeen de chirurg met u heeft besproken nogmaals met u doornemen en u gedurende de gehele behandelperiode advies en ondersteuning bieden bij vragen over uw ziekte, de behandeling en de mogelijke consequenties van de behandeling.

Tot slot

Het is nuttig om al uw vragen op te schrijven voordat u naar het ziekenhuis gaat. Zo vergeet u niets en krijgt u de informatie die u nodig heeft. Wij adviseren u samen met een vertrouwd iemand naar uw afspraak te komen. Twee mensen horen meer en kunnen meer onthouden dan één. Mocht u na het lezen van alle informatie nog vragen hebben, stelt u die dan gerust aan uw behandelend arts, de mammacare-verpleegkundige of aan één van onze assistentes op de polikliniek.  Het telefoonnummer van de mammacare-verpleegkundige is (0181) 65 84 37.